Doanh nghiệp xuất khẩu chịu áp lực kép do căng thẳng Trung Đông

Cước phí tăng gấp 3

Xung đột xảy ra, nhiều hãng tàu lớn đã đồng loạt điều chỉnh kế hoạch khai thác. Cụ thể, Hãng tàu Mediterranean Shipping Company (MSC) đã tạm dừng nhận hàng đi một số thị trường Trung Đông.

Tương tự, Tập đoàn CMA CGM (Pháp) thông báo ngưng nhận container một số nhóm hàng đến - đi nhiều cảng thuộc khu vực Vùng Vịnh. Tập đoàn vận tải biển Maersk (Đan Mạch) điều chỉnh các tuyến Trung Đông như MECL, ME11, đồng thời tạm dừng nhận một số loại hàng.

Trong khi đó, Hãng tàu Hapag-Lloyd (Đức) thông báo hạn chế hoặc tạm ngưng nhận hàng đi khu vực Upper Gulf và các tuyến liên quan, đồng thời áp dụng phụ phí đối với một số hành lang vận tải kết nối châu Âu, Địa Trung Hải và Bắc Phi.

Về vấn đề này ông Đào Trọng Khoa, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp dịch vụ logistics Việt Nam (VLA), cho rằng, việc nhiều hãng tàu thay đổi tuyến và siết nhận hàng đã làm nguồn cung chỗ trên tàu thu hẹp cục bộ, đẩy mặt bằng giá cước tăng nhanh.

Nếu trước đây cước vận chuyển container 40 feet khoảng 1.000-1.500USD/container, thì nay phổ biến 3.000-4.000USD/container. Cùng với đó, cước hàng không cũng từ khoảng 7USD/kg lên 11USD/kg.

Nguyên nhân không chỉ do hải trình kéo dài mà còn vì phí bảo hiểm rủi ro, đặc biệt bảo hiểm chiến tranh, có trường hợp tăng tới 70%.

“Nhiều hãng tàu tạm dừng hoặc hạn chế nhận hàng qua khu vực bất ổn khiến nguồn cung tàu sụt giảm mạnh. Có trường hợp doanh nghiệp chấp nhận giá cao nhưng vẫn phải chờ vì không đặt được chỗ”, ông Trần Như Xô, Chủ tịch Hiệp hội Xuất nhập khẩu TPHCM (HIEA), cho biết.

Ở chiều nhập khẩu, Việt Nam nhập nhiều nguyên liệu từ dầu mỏ, hạt nhựa, hóa chất và sản phẩm hóa dầu. Ở chiều xuất khẩu, các mặt hàng chủ lực như dệt may, da giày, đồ gỗ, thủy sản…

Giao thương Việt Nam và Trung Đông phụ thuộc rất lớn vào vận tải đường biển, các tuyến hàng hải đi qua khu vực Vùng Vịnh và kênh đào Suez. Vì vậy, bất kỳ gián đoạn nào tại các điểm nghẽn này đều tác động trực tiếp đến chi phí và tiến độ giao hàng.

Theo các chuyên gia kinh tế, trong bối cảnh hiện nay, doanh nghiệp cần rà soát lại hợp đồng, đàm phán điều khoản chia sẻ rủi ro, đa dạng hóa tuyến vận chuyển và phối hợp chặt với doanh nghiệp logistics để giảm thiểu tác động.

Đây không chỉ là bài toán ứng phó trước một đợt tăng cước, mà là yêu cầu nâng cao năng lực quản trị rủi ro trong môi trường thương mại toàn cầu ngày càng khó lường.

Du lịch chuyển hướng

Chiều 3-3, Lữ hành Saigontourist cho hay, đang liên tục cập nhật diễn biến tình hình tại Trung Đông để cung cấp thông tin kịp thời đến khách hàng, đồng thời chủ động các phương án đảm bảo an toàn.

Doanh nghiệp dự kiến xem xét hủy 3 đoàn khách đi Dubai vào cuối tháng 3 nhằm đảm bảo an toàn tuyệt đối cho du khách.

Cùng thời điểm, nhiều doanh nghiệp du lịch tại TPHCM cũng rà soát kế hoạch tổ chức tour đến khu vực này. Một số đoàn dự kiến khởi hành trong tháng 3 được cân nhắc dời ngày hoặc hủy tour tùy theo diễn biến thực tế. Tuy vậy, các đoàn đang tham quan tại Dubai và Ai Cập vẫn diễn ra theo đúng lịch trình, chưa ghi nhận sự cố liên quan đến khách Việt.

Nguồn cung LPG bị ảnh hưởng

Ở lĩnh vực năng lượng, ngày 2-3, Công ty Kinh doanh Sản phẩm khí - PVGas Trading (thuộc PV GAS) thông báo phát sinh tình huống bất khả kháng, có thể ảnh hưởng nguồn cung LPG khu vực miền Nam.

Nguyên nhân là do nhà cung cấp quốc tế tuyên bố bất khả kháng sau sự cố sập cầu dẫn tại cơ sở NGL Juaymah của Saudi Aramco ngày 23-2, làm gián đoạn các lô propane, butane.

Các lô LPG dự kiến về kho Thị Vải, Diêm Điền từ ngày 10-3 phải tạm dừng. Căng thẳng tại Trung Đông tiếp tục phủ bóng lên vận tải năng lượng qua eo biển Hormuz.

Các tàu chở khí hóa lỏng dự kiến giao hàng từ cuối tháng 3 đến hết tháng 4, chưa có lịch cụ thể. Doanh nghiệp buộc phải giảm tiến độ giao hàng nhập khẩu đến ngày 10-3 và tìm nguồn thay thế, trong bối cảnh thị trường Đông Á khan hiếm.