Từ định hướng xây dựng một tổ chức “AI-First” của Tổng Công ty Cấp nước Sài Gòn (Sawaco) đến những bước triển khai tại Công ty cổ phần Đầu tư và Kinh doanh nước sạch Sài Gòn (SWIC) và Công ty cổ phần Cấp nước Nhà Bè, công nghệ đang được đưa sâu hơn vào quản trị, vận hành, tiết kiệm năng lượng và giảm thất thoát nước. Những sự đổi thay ấy không chỉ là câu chuyện của công nghệ mà còn là cách ngành nước sử dụng hiệu quả hơn nguồn tài nguyên, vận hành bền vững, gìn giữ từng giọt nước cho hôm nay và mai sau.
Sawaco đang từng bước chuyển mình với khát vọng xây dựng một tổ chức "AI-First" - nơi dữ liệu trở thành dòng chảy thứ hai và trí tuệ nhân tạo cùng con người hòa nhịp.
Đổi mới phải xuất phát từ con người
Nhìn lại hành trình phát triển, ngành cấp nước từng đứng trước không ít thách thức. Tuy nhiên, sự ra đời của các định hướng chiến lược như Nghị quyết 57, Luật Khoa học Công nghệ và Đổi mới Sáng tạo 2025 cùng Đề án Phát triển đô thị thông minh của TPHCM đã mở ra một hành lang pháp lý thông thoáng, tạo đà bứt phá.
Tiến sĩ Nguyễn Văn Đắng, Phó Tổng giám đốc Sawaco, cho biết đơn vị đã xác định mọi công nghệ hay đổi mới sáng tạo nếu không xuất phát từ nhu cầu thực tiễn và phục vụ con người thì chỉ là những mảnh ghép rời rạc. Công ty định hình mục tiêu xuyên suốt: đảm bảo cấp nước an toàn, nâng cao chất lượng nước hướng tới mục tiêu người dân có thể uống nước trực tiếp tại vòi, lấy "khách hàng số" làm trung tâm và chuyển đổi quản trị dựa trên dữ liệu.
"Khi dữ liệu trở thành “dòng chảy thứ hai” của ngành nước, mỗi quyết định chính xác hôm nay sẽ góp phần bảo vệ từng giọt nước cho các thế hệ sau", tiến sĩ Nguyễn Văn Đắng chia sẻ. Từ việc nâng cấp hệ thống điều khiển, trung tâm dữ liệu, triển khai kiểm soát thất thoát nước thông minh đến ứng dụng AI trong chăm sóc khách hàng và phát triển đồng hồ đo nước số... đều hướng đến việc biến dữ liệu thành hành động.
AI chỉ phát huy giá trị khi từng cán bộ, người lao động học cách sử dụng công nghệ để giải quyết bài toán thực tế, nâng cao năng suất và đưa ra giải pháp tối ưu. Từ sự thay đổi của mỗi cá nhân, toàn bộ tổ chức sẽ dịch chuyển để từng bước trở thành một tổ chức "AI-First" - nơi trí tuệ nhân tạo và tri thức con người cùng phát huy thế mạnh, phụng sự cộng đồng bằng tinh thần trách nhiệm cao.
Khát vọng không có điểm dừng
Để sự đổi mới không chỉ nằm trên giấy, Sawaco chủ động tái cấu trúc hành lang pháp lý nội bộ, cập nhật Quy chế Hoạt động khoa học - công nghệ và Quy chế Chi tiêu Quỹ Phát triển Khoa học - Công nghệ. Công ty cũng thành lập các nhóm hoạt động rõ ràng, từ hỗ trợ phát triển công nghệ, sáng kiến cải tiến kỹ thuật đến mô hình thử nghiệm có kiểm soát (Sandbox).
Từ năm 2020 đến nay, Sawaco đã ghi nhận hơn 280 hoạt động KH-CN, giải ngân hơn 520 tỷ đồng từ Quỹ Phát triển Khoa học - Công nghệ, thực hiện 31 đề tài nghiên cứu cùng 84 sáng kiến được công nhận và nhân rộng. Từ kinh nghiệm thực tiễn, Sawaco nhận thấy để các doanh nghiệp hạ tầng đô thị lớn chuyển mình thành công, cần hội tụ đủ 4 yếu tố: mục tiêu chiến lược rõ ràng, hành lang pháp lý thông thoáng, nguồn lực đầu tư đủ lớn, mô hình quản lý linh hoạt nhưng chặt chẽ.
Tiến sĩ Nguyễn Văn Đắng nhận định, một đô thị văn minh không chỉ được nhận diện bởi những công trình lớn mà còn từ cách chúng ta gìn giữ nguồn nước, phục vụ người dân và trao cho tương lai môi trường sống tốt đẹp hơn.
Sawaco khẳng định cam kết tiếp tục đổi mới, ứng dụng mạnh mẽ khoa học công nghệ để giữ vững "dòng mạch sống" cho TPHCM, hòa cùng nhịp đập phát triển xanh, thông minh, bền vững của đất nước.
