Diễn biến này làm gia tăng áp lực đối với Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB), đồng thời củng cố kỳ vọng cơ quan này sẽ tiếp tục tăng lãi suất vào tháng 12 để kiểm soát lạm phát.
Theo số liệu Eurostat công bố ngày 4-11, chỉ số giá tiêu dùng tại 21 quốc gia sử dụng đồng EUR tăng 4% trong tháng 10, từ mức 3,8% của tháng trước, phù hợp với dự báo của giới phân tích. Đáng chú ý, lạm phát năng lượng tăng tới 20%, phản ánh sức ép lớn từ giá nhiên liệu trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông tiếp tục gây bất ổn nguồn cung.
Trong khi đó, lạm phát lõi, không bao gồm thực phẩm và năng lượng, giữ nguyên ở mức 2,5%, đúng như dự báo. Điều này cho thấy áp lực tăng giá hiện vẫn chủ yếu tập trung ở các nhóm hàng hóa chịu ảnh hưởng trực tiếp từ chi phí năng lượng, chưa xuất hiện rõ hiệu ứng vòng hai khi giá cả lan rộng sang các lĩnh vực khác.
Tuy nhiên, các chuyên gia cảnh báo nguy cơ lạm phát kéo dài đang khiến ECB khó duy trì chính sách tiền tệ nới lỏng. Ông Nicola Nobile, chuyên gia tại Oxford Economics, nhận định số liệu mới càng củng cố khả năng ECB tăng lãi suất vào tháng 12. Theo ông, cú sốc năng lượng càng kéo dài, nguy cơ áp lực giá cả lan rộng và ăn sâu vào nền kinh tế càng lớn.
Trong năm 2026, lạm phát Eurozone liên tục tăng và vượt xa mục tiêu 2% của ECB, chủ yếu do cuộc chiến tại Trung Đông đẩy giá năng lượng lên cao. Tuần trước, ECB quyết định giữ nguyên lãi suất tiền gửi ở mức 2,5%. Tuy nhiên, nhiều nhà hoạch định chính sách, trong đó có lãnh đạo ngân hàng trung ương Đức và Italy, đã phát tín hiệu ủng hộ khả năng tăng lãi suất trong cuộc họp tháng 12.
Thị trường tài chính hiện dự báo ECB có thể tăng lãi suất từ 2-3 lần trong năm tới, bắt đầu từ mức lãi suất tiền gửi 2,5% hiện nay. Nếu kịch bản này xảy ra, chi phí vốn tại Eurozone sẽ tiếp tục tăng, tạo thêm sức ép đối với hoạt động đầu tư, tiêu dùng và khả năng phục hồi kinh tế khu vực.
Không chỉ ECB, các ngân hàng trung ương khác tại châu Âu cũng đang đối mặt với bài toán kiểm soát lạm phát do năng lượng.
Ngày 4-11, Ngân hàng Trung ương Thụy Điển đã nâng lãi suất và phát tín hiệu có thể tiếp tục thắt chặt chính sách do lo ngại áp lực giá năng lượng lan sang các lĩnh vực khác. Trong khi đó, Ngân hàng Trung ương Anh (BoE), dự kiến họp ngày 5-11, cũng được giới phân tích theo dõi sát về khả năng đưa ra động thái tương tự.
Diễn biến trên cho thấy cú sốc năng lượng đang đặt các ngân hàng trung ương châu Âu trước lựa chọn khó khăn: kiềm chế lạm phát bằng chính sách tiền tệ thắt chặt hơn, nhưng đồng thời phải đối mặt nguy cơ làm suy yếu tăng trưởng kinh tế.
