Những “hướng dẫn viên số”
“Điện thoại của anh đã có VNeID và Sổ tay Đảng viên điện tử rồi. Em cài thêm ứng dụng Công dân số TPHCM nhé”, chị Lục Thị Ngọc Nữ, Phó Bí thư Đoàn phường Diên Hồng (TPHCM) vừa thao tác trên điện thoại di động vừa hướng dẫn anh Phan Minh Tiến (39 tuổi). Nghe chị Nữ giới thiệu các tiện ích như tra cứu thủ tục hành chính, thông tin y tế hay góp ý các dự thảo chính sách, anh Tiến thích thú: “Tiện quá em nhỉ”.
Thanh niên xã Trà Tập (TP Đà Nẵng) livestream quảng bá sản phẩm địa phương. ẢNH: XUÂN QUỲNH
Từ nhiều tuần nay, chị Nữ cùng các thành viên của Đội hình Mùa hè số phường Diên Hồng chia nhau đến từng khu phố, từng con hẻm để vận động, hỗ trợ người dân cài đặt các ứng dụng cần thiết vào điện thoại di động. Bên cạnh đó, các thành viên trong đội còn tổ chức các buổi tập huấn cho người dân những kỹ năng ứng dụng chuyển đổi số vào các hoạt động hàng ngày.
Đội hình Mùa hè số phường Diên Hồng gồm 19 thành viên, ngoài lực lượng đoàn viên tại địa phương còn có sự tham gia của các sinh viên tình nguyện đến từ các trường đại học, cao đẳng.
Trước đó, chính quyền phường Diên Hồng ra mắt 38 tổ công tác thực hiện chiến dịch “Đi từng ngõ, gõ từng nhà, rà từng người” tại 38 khu phố trên địa bàn phường nhằm thúc đẩy chuyển đổi số. Đoàn Thanh niên phường đã cử các bạn trẻ tham gia, làm lực lượng nòng cốt tại các tổ công tác này. “Sự chủ động, tinh thần xung kích của đoàn viên là yếu tố quan trọng giúp người dân tiếp cận với chuyển đổi số”, chị Lục Thị Ngọc Nữ chia sẻ.
Kiên nhẫn hỗ trợ người dân
Không riêng tại TPHCM, ở nhiều địa phương trên cả nước, lực lượng đoàn viên, thanh niên cũng đang trở thành những người hỗ trợ đắc lực đối với người dân trong quá trình tiếp cận các dịch vụ số.
Đầu giờ sáng, không khí tại Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Vạn Thắng (tỉnh Ninh Bình) đã nhộn nhịp. Trước quầy tiếp nhận hồ sơ, nhiều người dân loay hoay với chiếc điện thoại thông minh trên tay. “Tôi quên mật khẩu tài khoản định danh rồi, thử mấy lần vẫn không được” là một trong những câu nói mà chị Nguyễn Thị Hạnh, Bí thư Đoàn xã Vạn Thắng, thường xuyên nghe từ người dân khi chị hỗ trợ thực hiện thủ tục trực tuyến.
Những lúc như vậy, các bạn trẻ kiên nhẫn hướng dẫn từng bước: kiểm tra thông tin, xác thực dữ liệu, lấy lại mật khẩu, khôi phục tài khoản, cho đến khi hồ sơ của người dân được nộp trực tuyến thành công.
Từ việc hỗ trợ tháo gỡ những vướng mắc như vậy, màu áo xanh của các bạn đoàn viên, thanh niên đã trở nên quen thuộc mỗi khi người dân xã Vạn Thắng đến Trung tâm Phục vụ hành chính công suốt từ mùa hè năm 2025 đến nay.
Chị Nguyễn Thị Hạnh cho biết, sự đồng hành trách nhiệm của tuổi trẻ đã góp phần đưa tỷ lệ hồ sơ trực tuyến của xã đạt khoảng 90%, giúp chỉ số cải cách hành chính và chuyển đổi số của xã Vạn Thắng luôn nằm trong nhóm dẫn đầu của tỉnh.
Từ tiện ích đến tạo sinh kế
Tại TP Cần Thơ, nơi có hơn 668.000 đồng bào dân tộc thiểu số, chiếm khoảng 17,3% dân số, việc đưa công nghệ số đến từng hộ dân vẫn là thách thức không nhỏ. Để giúp người dân tiếp cận các tiện ích số, các bạn đoàn viên, thanh niên thường xuyên đến các phum, sóc hướng dẫn, hỗ trợ sử dụng dịch vụ số.
Giữa cái nắng gay gắt của mùa hè, các thành viên đội hình “Bình dân học vụ số” tại xã Gia Hòa (TP Cần Thơ) vẫn miệt mài đến từng hộ dân để hướng dẫn sử dụng các nền tảng số phục vụ đời sống và công việc.
Chị Nguyễn Thị Ngọc Quỳnh, Bí thư Đoàn xã Gia Hòa, cho biết, xã có hơn 40% dân số là người dân tộc thiểu số. Với hơn 20 cán bộ Đoàn, đoàn viên, thanh niên, các tổ công tác phối hợp lực lượng công an đến tận nhà hỗ trợ cài đặt, kích hoạt tài khoản định danh điện tử mức độ 2, tích hợp giấy tờ cá nhân lên ứng dụng VNeID.
Các cấp bộ Đoàn trên cả nước duy trì và thành lập mới 13.124 đội hình thanh niên tình nguyện “Bình dân học vụ số”. Tổ chức 18.166 hoạt động phổ cập kỹ năng số, hỗ trợ hơn 1,23 triệu người dân tiếp cận và sử dụng các nền tảng số.
Anh Nguyễn Trần Anh Duy, Phó Bí thư Thành đoàn TP Cần Thơ, thông tin, ngay từ những ngày đầu vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, Ban Thường vụ Thành đoàn TP Cần Thơ đã triển khai kế hoạch đội hình “Bình dân học vụ số”.
Theo đó, 103 đội hình (với hơn 6.500 đoàn viên, thanh niên tham gia) tại 103 xã, phường của TP Cần Thơ đã được kích hoạt. Đội hình nhận được đánh giá cao từ các đơn vị, địa phương trong việc phát huy tốt hiệu quả tinh thần xung kích của tuổi trẻ gắn với các mục tiêu chuyển đổi số của thành phố.
Không dừng ở việc hỗ trợ người dân sử dụng công nghệ, nhiều cơ sở Đoàn còn đưa chuyển đổi số vào phát triển sản xuất, kinh doanh, góp phần tạo sinh kế cho cộng đồng địa phương. Tại xã Trà Tập (TP Đà Nẵng), các phiên livestream quảng bá nông sản, dược liệu do đoàn viên, thanh niên thực hiện đã đưa những sản phẩm như sâm Ngọc Linh, đảng sâm, chè dây, gạo đỏ đến gần hơn với người tiêu dùng.
Anh Lê Công Hùng, Bí thư Thành đoàn TP Đà Nẵng, cho rằng, việc phổ cập kỹ năng số cho người dân cần được triển khai bằng những cách làm gần gũi, dễ tiếp cận và gắn với nhu cầu thực tiễn. Trong đó, lực lượng đoàn viên, thanh niên giữ vai trò nòng cốt, trực tiếp đồng hành và “cầm tay chỉ việc” để hỗ trợ cộng đồng tiếp cận công nghệ.
