Trong Cộng hòa Hồi giáo Iran, việc kế nhiệm không đơn thuần là thủ tục hiến pháp. Hội đồng Chuyên gia có vai trò phê chuẩn chính thức, nhưng quyết định thực chất chịu tác động từ sự cân bằng giữa Văn phòng Lãnh tụ, giới giáo sĩ, bộ máy an ninh và các cơ quan phân xử chính trị.
Vì vậy, trọng tâm hiện nay là những nhân vật kiểm soát tiến trình hơn là một ứng viên cụ thể.
Nổi bật trong số này là Ali Larijani, Thư ký Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao, người được xem như cầu nối giữa an ninh, quản trị và đối ngoại. Vai trò của ông không nằm ở tham vọng cá nhân mà ở khả năng duy trì trật tự trong giai đoạn nhạy cảm.
Tương tự, Ali Shamkhani được tái bố trí vào vị trí trung tâm cho thấy hệ thống ưu tiên kinh nghiệm và năng lực phối hợp hơn là cạnh tranh phe phái.
Ở mặt trận thể chế, Chủ tịch Quốc hội Bagher Ghalibaf giữ vai trò chuyển hóa logic an ninh thành diễn ngôn chính trị nhằm ổn định dư luận và củng cố kiểm soát nội bộ. Trong khi đó, Sadegh Larijani, Thư ký Hội đồng Phân xử Lợi ích Quốc gia, có chức năng điều chỉnh và lọc các quyết định để bảo đảm tính nhất quán của hệ thống.
Trên tất cả là ảnh hưởng của Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran, lực lượng nắm giữ vai trò then chốt trong bảo đảm an ninh và tính liên tục của chế độ. Nếu không có sự chấp thuận của họ, một cuộc chuyển giao trật tự gần như không thể xảy ra.
Giới quan sát cho rằng mục tiêu trước mắt của Tehran là tránh khoảng trống quyền lực, giảm thiểu rủi ro và duy trì tính liên tục. Một quá trình chuyển giao được kiểm soát có thể tạo dư địa cho giảm leo thang chiến thuật, nhưng khó dẫn tới thay đổi chiến lược lớn trong chính sách đối nội và đối ngoại của Iran.
