Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thuỷ sản Việt Nam (VASEP) cho biết theo cập nhật từ Cơ quan Quản lý thực phẩm và dược phẩm Mỹ (FDA), hệ thống Cảnh báo nhập khẩu vẫn tiếp tục được sử dụng như một công cụ quan trọng nhằm kiểm soát thủy sản nhập khẩu vào Mỹ. Trong đó, một số cảnh báo nhập khẩu liên quan đến thủy sản đáng chú ý gồm các cảnh báo đối với doanh nghiệp không tuân thủ quy định về HACCP đối với thủy sản hoặc các lô hàng có nguy cơ nhiễm vi sinh vật gây bệnh.
Các cảnh báo nhập khẩu này áp dụng cơ chế Detention Without Physical Examination (DWPE), cho phép FDA tạm giữ các lô hàng nhập khẩu ngay tại cửa khẩu mà không cần kiểm tra thực tế. Khi một doanh nghiệp hoặc một cơ sở chế biến bị đưa vào danh sách, các lô hàng tiếp theo của cơ sở đó có thể bị giữ lại cho đến khi doanh nghiệp cung cấp được bằng chứng chứng minh sản phẩm đáp ứng đầy đủ các yêu cầu của FDA.
Cơ chế này làm tăng đáng kể chi phí và rủi ro cho doanh nghiệp xuất khẩu, do thời gian thông quan kéo dài, chi phí lưu kho tăng và nguy cơ mất đơn hàng. Cũng theo VASEP, ngoài các yêu cầu về an toàn thực phẩm, Mỹ cũng duy trì việc kiểm soát chặt chẽ nguồn gốc thủy sản nhập khẩu thông qua chương trình SIMP do Cơ quan Quản lý đại dương và khí quyển Quốc gia Mỹ (NOAA) quản lý.
Chương trình SIMP yêu cầu nhà nhập khẩu cung cấp thông tin chi tiết về: nguồn gốc khai thác hoặc nuôi trồng; tàu khai thác; khu vực khai thác; chuỗi cung ứng và vận chuyển. Các dữ liệu này phải được khai báo và lưu trữ thông qua hệ thống điện tử của Hải quan Mỹ (CBP). Mục tiêu của chương trình là nhằm ngăn chặn: khai thác bất hợp pháp (IUU); gian lận thương mại; gian lận nguồn gốc sản phẩm.
Trong bối cảnh các cơ quan quản lý của Mỹ tiếp tục tăng cường các biện pháp kiểm soát đối với thủy sản nhập khẩu, VASEP khuyến nghị các doanh nghiệp xuất khẩu cần chủ động rà soát và nâng cao các biện pháp quản lý trong toàn bộ chuỗi cung ứng.
Một số vấn đề doanh nghiệp cần đặc biệt lưu ý gồm: kiểm soát chặt chẽ dư lượng kháng sinh trong nguyên liệu; tuân thủ đầy đủ hệ thống HACCP theo yêu cầu của FDA; đảm bảo khả năng truy suất nguồn gốc rõ ràng; theo dõi các quy định mới liên quan đến khai thác bền vững và môi trường.
"Việc chủ động nâng cao năng lực tuân thủ không chỉ giúp giảm thiểu rủi ro khi xuất khẩu vào Mỹ mà còn góp phần nâng cao uy tín và khả năng cạnh tranh của thủy sản Việt Nam trên thị trường quốc tế", đại diện VASEP đánh giá.
