Tuy nhiên, khi chưa có xác minh độc lập về sản lượng và chi phí, phát hiện này chưa đủ cơ sở để cho rằng nguồn cung vàng nhân tạo sẽ sớm gây sức ép lên giá vàng thế giới.
Theo Euronews, công nghệ của Marathon Fusion sử dụng neutron sinh ra từ phản ứng nhiệt hạch để bắn phá thủy ngân, tạo ra đồng vị không ổn định rồi phân rã thành vàng. Công ty cho biết thành tựu này vượt kỷ lục của Tổ chức Nghiên cứu Hạt nhân châu Âu (CERN) tới 10 lần, nhưng chưa công bố đầy đủ dữ liệu chứng minh tuyên bố.
Trước đó, CERN cho biết Máy va chạm Hadron Lớn đã tạo ra khoảng 29 picogram vàng trong giai đoạn 2015-2018. Lượng vàng cực nhỏ này tồn tại trong thời gian ngắn trước khi bị phá hủy trong các va chạm với thiết bị của máy gia tốc hạt.
Về nguyên lý, chuyển thủy ngân thành vàng đòi hỏi thay đổi cấu trúc hạt nhân nguyên tử. Đây là quá trình khác hẳn việc tổng hợp vật liệu thông thường và đặt ra những thách thức lớn về công nghệ, năng lượng cũng như chi phí.
Marathon Fusion được thành lập năm 2023 bởi Kyle Schiller và Adam Rutkowski, 2 cựu kỹ sư SpaceX. Công ty tập trung phát triển hệ thống nhiên liệu cho các nhà máy điện nhiệt hạch trong tương lai. Những đơn vị hậu thuẫn được nêu trên website doanh nghiệp gồm Breakthrough Energy, mạng lưới công nghệ khí hậu do tỷ phú Bill Gates sáng lập, cùng tập đoàn khai khoáng Anglo American.
Khả năng sản xuất vật liệu quý bằng công nghệ từng làm thay đổi thị trường kim cương. Theo nhà phân tích Paul Zimnisky, giá bán buôn kim cương nhân tạo đã giảm 90-95% so với năm 2015, gây sức ép lên kim cương tự nhiên.
Tuy nhiên, không thể mặc nhiên cho rằng vàng nhân tạo sẽ tạo ra tác động tương tự. Vàng có giá trị không chỉ vì độ khan hiếm mà còn nhờ vai trò tài sản đầu tư, dự trữ và phòng ngừa rủi ro. Quan trọng hơn, chưa có bằng chứng cho thấy công nghệ của Marathon Fusion có thể tạo ra lượng vàng thương mại với chi phí cạnh tranh.
Trong ngắn hạn, tuyên bố này chủ yếu mở ra một triển vọng khoa học hơn là mối đe dọa trực tiếp đối với thị trường vàng. Chỉ khi sản lượng, độ ổn định và hiệu quả kinh tế được chứng minh, vàng nhân tạo mới có thể trở thành yếu tố đáng kể đối với nguồn cung và giá cả trong dài hạn.
