Trở thành “lối sống xanh”
Những năm gần đây, gia đình chị Trần Kim Lệ Thi (khu phố 5, đường Nguyễn Huệ, Đặc khu Côn Đảo) đã hình thành thói quen phân loại rác tại nguồn. Gia đình chị Thi chia rác thải thành 4 loại: rác tái chế, rác hữu cơ, rác nguy hại, rác còn lại.
“Hưởng ứng đề án kinh tế tuần hoàn tại Đặc khu Côn Đảo, gia đình tôi đã áp dụng phân loại rác tại nguồn một cách bài bản. Với cách làm này, lượng rác thải được thu gom và xử lý triệt để hơn. Các loại rác có khả năng tái chế, tái sử dụng và tận dụng được địa phương thu gom, xử lý hết”, chị Thi cho biết.
Hoa hậu H’Hen Niê tặng túi vải cho người dân Côn Đảo, tuyên truyền về thay thế túi ni lông trong đời sống sinh hoạt hàng ngày
Gia đình chị Thi là một trong những gia đình sinh sống tại Đặc khu Côn Đảo thực hiện có trách nhiệm và nghiêm túc chủ trương này. Với đặc thù địa phương đảo, hệ sinh thái nhạy cảm, du lịch là ngành kinh tế chủ đạo, việc Côn Đảo lựa chọn mô hình kinh tế tuần hoàn là hướng đi tất yếu.
Côn Đảo đã và đang duy trì, nhân rộng các mô hình thiết thực; trong đó mô hình du lịch giảm nhựa đã nhận được sự tham gia của 100% cơ sở lưu trú, doanh nghiệp lữ hành, dịch vụ vận chuyển. Mô hình “Nghĩa trang Hàng Dương không rác thải nhựa” và “Nói không với cúng đốt hàng mã” tại các di tích cũng được duy trì hiệu quả.
Anh Phạm Nguyễn Chương, đại diện Côn Đảo Resort, cho hay, hưởng ứng chuyển đổi xanh - kinh tế tuần hoàn, cơ sở lưu trú của anh đã chuyển đổi toàn bộ bàn chải, lược nhựa dùng một lần sang các sản phẩm làm từ gỗ, tre...
“Côn Đảo Resort cũng tiến hành thu gom và phân loại, xử lý các phế thải sinh học. Chẳng hạn, chúng tôi thu gom vỏ trái dừa về để xử lý, tái tạo thành phân bón sinh học để phục vụ trồng cây, bón cây xanh trong khuôn viên của resort”, anh Chương chia sẻ.
Theo đánh giá của UBND Đặc khu Côn Đảo, sau 2 năm triển khai mô hình kinh tế tuần hoàn cho thấy, khi có sự đồng thuận và cam kết từ chính quyền, doanh nghiệp, người dân và du khách, việc “xanh hóa” không chỉ là khẩu hiệu mà đã trở thành một lối sống tích cực.
Đến nay, Côn Đảo đã đạt được những kết quả ấn tượng: giảm 35%-40% lượng rác thải nhựa một lần tại các cơ sở dịch vụ du lịch; hơn 50% cơ sở lưu trú, nhà hàng áp dụng mô hình “không nhựa dùng một lần”; nhiều mô hình tái chế rác hữu cơ thành phân bón được nhân rộng; các tour du lịch sinh thái, trải nghiệm thiên nhiên và văn hóa địa phương phát triển mạnh, thu hút du khách có ý thức về bảo vệ môi trường tham gia.
Tiên phong mô hình kinh tế tuần hoàn
Kinh tế tuần hoàn đã dần trở thành xu hướng phát triển tất yếu tại Côn Đảo. Thay vì “lấy - dùng - thải bỏ”, các mô hình tuần hoàn được xây dựng theo hướng “giảm - tái sử dụng - tái chế”, hướng đến việc tối ưu hóa tài nguyên và giảm phát sinh chất thải từ sản xuất đến tiêu dùng.
Theo ông Phan Trọng Hiền, Chủ tịch UBND Đặc khu Côn Đảo, qua 2 năm triển khai, nhiều mô hình kinh tế tuần hoàn đã thu hút sự quan tâm của cộng đồng như: Ngôi nhà xanh; Vườn thuốc nam - phủ xanh điểm rác; Đổi rác thải lấy quà tặng; Tái chế panô thải; Trường học không rác thải nhựa; Nghĩa trang Hàng Dương không rác thải nhựa; Giảm nhựa tại chợ Côn Đảo... Các mô hình đã tác động rõ rệt lên nhận thức, ý thức trách nhiệm của cộng đồng dân cư và du khách.
Bên cạnh đó, các cơ sở vận chuyển hành khách đường hàng không và đường biển cũng đồng hành cam kết với UBND Đặc khu Côn Đảo thực hiện các giải pháp giảm nhựa như: không sử dụng chai nhựa, khăn ướt trên các chuyến tàu, máy bay vận chuyển khách đến Côn Đảo. Tổng Công ty Hàng không Việt Nam đã ký kết đồng hành cùng UBND Đặc khu Côn Đảo triển khai thực hiện chiến dịch bay nhẹ tới Côn Đảo…
“Các mô hình đã thể hiện rõ ràng ý chí quyết tâm của hệ thống chính trị Đặc khu Côn Đảo trong chỉ đạo thực hiện Đề án Kinh tế tuần hoàn. Đặc biệt, các chương trình truyền thông đã góp phần nâng cao nhận thức rõ rệt, từ đó tạo sự thay đổi hành vi trong từng hộ dân, du khách và cơ sở kinh doanh”, ông Phan Trọng Hiền thông tin.
Năm 2026, Đặc khu Côn Đảo tiếp tục triển khai nhiều giải pháp nhằm thúc đẩy mô hình kinh tế tuần hoàn: trường học sinh thái ASEAN; cơ sở lưu trú xanh; khu dân cư không rác thải nhựa; thí điểm mô hình nước đóng chai thủy tinh thay thế chai nhựa dùng một lần tại cảng Bến Đầm; thực hiện mô hình xây dựng hệ thống thay thế hộp đựng đồ ăn dùng một lần tại chợ Côn Đảo.
Côn Đảo đang từng bước khẳng định vai trò tiên phong trong việc áp dụng mô hình kinh tế tuần hoàn, hướng tới mục tiêu phát triển bền vững. Trong tương lai, Côn Đảo sẽ trở thành điểm đến "du lịch xanh" hàng đầu cả nước.
