Năm 2026, công tác giải ngân đầu tư công được TPHCM xác định rõ giải pháp, rõ công việc cụ thể.
Nhà ga Bến Thành, ga trung tâm của tuyến metro số 2 (Bến Thành – Tham Lương), TPHCM. Ảnh: HOÀNG HÙNG
Hiệu quả thực tế
Vừa kê xong mấy viên gạch trước thềm nhà để khách chạy xe lên không trượt té, chị Lưu Huyền, xã Hưng Long, TPHCM, cho biết: "Chúng tôi hy vọng công trình xong trước tết! Phía bên kia đường cũng đã trải nhựa xong rồi".
Khi dự án xây dựng, mở rộng quốc lộ 50 thi công rầm rập trước nhà, nắng bụi mưa lầy, người dân đi lại cực kỳ bất tiện. Tiệm photocopy của gia đình chị Huyền bớt mấy phần khách. Đồ đạc trong nhà như máy tính bàn cũng phải che chắn thật kỹ. Nhưng những sự “phiền hà” đó được người dân quên đi nhanh chóng khi dự án gần chạm đích.
Từ đây, con đường từ TPHCM về các tỉnh miền Tây Nam bộ qua ngả Tây Ninh (vùng Cần Giuộc, Cần Đước tỉnh Long An trước đây) sẽ thông thoáng, không còn cảnh ùn tắc.
Với tổng mức đầu tư gần 1.500 tỷ đồng, khởi công từ năm 2022, dự án này dự kiến hoàn thành cuối năm 2025, là một trong những dự án đầu tư công trọng điểm của TPHCM, góp phần giải quyết ùn tắc tại các cửa ngõ.
Theo báo cáo của Sở Tài chính, năm 2025, nhờ đẩy mạnh giải ngân đầu tư công, TPHCM đã hoàn thành, đưa vào sử dụng nhiều công trình trọng điểm, phát huy hiệu quả rõ nét. Hạ tầng giao thông kết nối nhà ga T3 sân bay Tân Sơn Nhất được hoàn thiện, loạt tuyến đường mới, mở rộng và cải tạo, góp phần giảm áp lực giao thông.
Tuyến Metro số 1 (Bến Thành - Suối Tiên) vận hành đã tạo bước chuyển lớn về giao thông công cộng. Cùng với đó, nhiều bệnh viện cửa ngõ, công trình văn hóa - du lịch như Bảo tàng Tôn Đức Thắng, Rạp xiếc Phú Thọ hoàn thành, nâng cao chất lượng dịch vụ và đời sống đô thị…
Nhiều công trình khác cũng được đẩy nhanh tiến độ. Tuyến cao tốc TPHCM - Mộc Bài (giai đoạn 1) đã hoàn tất thủ tục pháp lý và khởi công năm ngoái; Dự án kênh Tham Lương - Bến Cát - Nước Lên đã thông xe kỹ thuật gần 15km; Metro số 2 (Bến Thành - Tham Lương) vừa được khởi công; những dự án Vành đai 3, Vành đai 4, vệ sinh môi trường giai đoạn 2… tiếp tục được triển khai, với nhiều hạng mục đã hoàn thành hoặc sẵn sàng thông xe.
Năm 2025, TPHCM được Thủ tướng giao giải ngân vốn đầu tư công hơn 120.000 tỷ đồng và tính đến hết ngày 8-1, đã giải ngân hơn 96.000 tỷ đồng, đạt gần 80% kế hoạch. Con số này tăng mạnh so với cùng kỳ năm trước về giá trị tuyệt đối (tăng hơn 40.500 tỷ đồng) và tỷ lệ (tăng 10,7%).
Sở Tài chính cho biết, trên cơ sở tổng hợp cam kết giải ngân của các đơn vị, dự kiến khả năng giải ngân vốn đầu tư công đến hết niên độ kế hoạch năm 2025 (tính đến hết 31-1-2026) là hơn 114.000 tỷ đồng, đạt 95% kế hoạch.
Trong tháng 1 này, Sở Tài chính tiếp tục rà soát, đôn đốc những dự án có kế hoạch giải ngân vốn năm 2025 lớn và tham mưu UBND TPHCM chỉ đạo kịp thời, phấn đấu giải ngân đạt 100% tổng số vốn được Thủ tướng giao.
Khẩn trương phân bổ hết 18.400 tỷ đồng trong quý 1
Ngoài vấn đề GPMB, để bảo đảm hoàn thành việc giải ngân kế hoạch đầu tư công năm 2026, Phó Chủ tịch UBND TPHCM Bùi Xuân Cường cho biết, sẽ yêu cầu chủ đầu tư khẩn trương phối hợp với từng sở ngành liên quan để hoàn chỉnh các thủ tục, thực hiện phân bổ hết số vốn dự phòng (18.400 tỷ đồng) trong quý I.
TPHCM tập trung phân bổ sớm vốn dự phòng, rút ngắn ít nhất 30% thời gian thủ tục, đẩy mạnh chuyển đổi số trong giám sát, kiên quyết cắt giảm vốn dự án chậm tiến độ và ưu tiên các công trình trọng điểm, có sức lan tỏa cao.
Xe máy, ô tô chen chúc qua công trường dự án mở rộng quốc lộ 50, một trong những công trình đầu tư công trọng điểm của TPHCM giai đoạn 2022-2025. Ảnh: HOÀNG HÙNG
Đẩy nhanh giải phóng mặt bằng
Phát biểu tại hội nghị tổng kết thực hiện nhiệm vụ kinh tế - xã hội năm 2025, triển khai nhiệm vụ năm 2026, Chủ tịch UBND TPHCM Nguyễn Văn Được nhấn mạnh năm 2026 phải quyết liệt đẩy nhanh giải ngân đầu tư công.
Trong đó, TPHCM lấy công tác giải phóng mặt bằng (GPMB) làm trung tâm. UBND TPHCM đã phân công một Phó Chủ tịch UBND TPHCM phụ trách lĩnh vực này. “Như Bí thư Thành ủy chỉ đạo, không có mặt bằng thì không có dự án, không có giao thông, không có các công trình tiện ích khác, không có sự phát triển”, Chủ tịch UBND TPHCM nhấn mạnh.
Đồng tình với chủ trương này của thành phố, theo TS Đỗ Thiên Anh Tuấn (Trường Chính sách công và Quản lý Fulbright), công tác GPMB và tái định cư là khâu quyết định đối với tiến độ nhiều dự án. Nên chuẩn bị những phương án tái định cư và quỹ đất từ sớm, bảo đảm chính sách bồi thường minh bạch và nhất quán.
Đối với những dự án lớn và dự án mạng lưới, việc bàn giao mặt bằng nên được tổ chức đồng bộ theo toàn tuyến để tránh làm gián đoạn thi công và kéo dài thời gian thực hiện.
Tại hội nghị tổng kết công tác thực hiện nhiệm vụ chính quyền năm 2025 và triển khai nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm năm 2026, lãnh đạo Sở Xây dựng cho biết, năm nay, sở xác định trọng tâm là đẩy mạnh đầu tư hạ tầng giao thông, đô thị và tăng cường kết nối vùng, tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội.
TPHCM phấn đấu khởi công khoảng 15 công trình, dự án trọng điểm, như: Vành đai 4, cầu vượt biển Cần Giờ - Bà Rịa - Vũng Tàu, cầu Thủ Thiêm 4, các dự án BOT; đồng thời hoàn thành, đưa vào khai thác 12 dự án lớn, gồm: Vành đai 3, nút giao An Phú, Mỹ Thủy và cải tạo kênh Tham Lương - Bến Cát - Nước Lên…
Tinh thần xuyên suốt của ngành xây dựng là phục vụ người dân, doanh nghiệp và sự phát triển của thành phố.
Sở Xây dựng tiếp tục hoàn thiện thể chế, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền; kiểm soát chặt chẽ các chỉ tiêu về nhà ở xã hội, hạ tầng, an toàn giao thông và chỉnh trang đô thị; đồng thời đi đầu trong ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo trong quản lý đô thị.
