Những ngày qua, thông tin một số ngân hàng tăng lãi suất cho vay khiến doanh nghiệp e ngại khi chi phí vốn đội lên đúng cao điểm sản xuất, tiêu thụ hàng phục vụ Tết Nguyên đán.
Khách hàng giao dịch tại một ngân hàng trên địa bàn phường Bàn Cờ, TPHCM. ẢNH: HOÀNG HÙNG
“Thông báo” tăng lãi suất cho vay
Bà Lâm Thúy Ái, Phó Chủ tịch Hội Doanh nhân Sài Gòn, Chủ tịch HĐQT Công ty MebiFarm, cho biết, theo các thông báo gần đây thì lãi suất vay ngân hàng tăng thêm khoảng 2%. Sự gia tăng này buộc doanh nghiệp phải rà soát, điều chỉnh lại toàn bộ kế hoạch vận hành. Điều đáng lo là việc tăng lãi suất diễn ra khá đột ngột, khiến nhiều doanh nghiệp khó xoay xở dòng tiền.
Còn theo bà Lý Kim Chi, Chủ tịch Hiệp hội Lương thực Thực phẩm TPHCM, để giữ được nhịp sản xuất và ổn định thị trường khi chi phí đầu vào và chi phí vốn cùng tăng, doanh nghiệp rất cần sự hỗ trợ đồng bộ về tín dụng, lãi suất hợp lý và cải cách thủ tục hành chính. Chỉ khi áp lực chi phí được giảm bớt và sức mua được khơi thông, doanh nghiệp mới có thể duy trì sản xuất ổn định và đóng góp cho tăng trưởng kinh tế trong giai đoạn cao điểm cận tết.
Cùng chung nhận định, ông Nguyễn Ngọc Hòa, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp TPHCM nói, khi áp lực lãi suất vay tăng, khả năng mở rộng sản xuất, đặc biệt trong cao điểm cận tết và dịp Tết Nguyên đán đối với doanh nghiệp sẽ càng trở nên khó khăn.
Một diễn biến khác, nhiều ngân hàng thương mại (NHTM) đã dừng triển khai gói tín dụng ưu đãi lãi suất cho vay mua nhà thương mại từ 5-5,5%/năm cố định trong 3 năm đầu cho người dưới 35 tuổi.
Một số NHTM vẫn còn triển khai nhưng tăng mức lãi suất lên mức 6,1-6,5%/năm trong thời gian đầu. Chẳng hạn từ ngày 1-1 đến 30-6, Agribank điều chỉnh lãi suất ưu đãi mua nhà ở xã hội lên mức 5,6%/năm, tăng 0,7% so với đầu năm 2025.
Ưu tiên vốn cho sản xuất kinh doanh
Thực tế cho thấy, làn sóng tăng lãi suất huy động đang lan rộng trong hệ thống ngân hàng. Lý giải điều này, lãnh đạo một NHTM lớn tại TPHCM cho rằng, áp lực lên hệ thống ngân hàng vào dịp Tết Nguyên đán 2026 rất lớn khi nhu cầu rút tiền mặt và thanh toán tăng theo yếu tố mùa vụ. Cùng với đó, tiền gửi ngân hàng cũng đang chịu sự cạnh tranh gay gắt từ các kênh đầu tư khác, khiến việc huy động vốn trở nên khó khăn.
Trước câu hỏi phải chăng vì huy động vốn đầu vào tăng nên lãi suất cho vay tăng, vị này trả lời: “Ngân hàng vẫn triển khai các gói tín dụng ưu đãi dành cho doanh nghiệp cũng như giữ mức lãi suất cho các doanh nghiệp sản xuất kinh doanh ở mức 5-7%/năm. Vì phải tập trung ưu tiên vốn ưu đãi cho sản xuất kinh doanh nên buộc phải tăng lãi suất cho vay các lĩnh vực không ưu tiên, trong đó có cho vay mua nhà tăng 0,5-1%/năm so với đầu năm 2025”.
Trao đổi với PV Báo SGGP, ông Phạm Linh, Phó Tổng Giám đốc Vietbank, cho biết, dù mặt bằng lãi suất huy động có tăng nhưng ngân hàng vẫn tập trung ưu tiên lãi suất cho các doanh nghiệp sản xuất kinh doanh. Vietbank đã ký kết hợp tác với Quỹ Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa tại một số địa bàn, tạo điều kiện cho doanh nghiệp tiếp cận nguồn vốn ưu đãi với lãi suất vay ngắn hạn dưới 2%/năm và trung - dài hạn dưới 5%/năm.
Song song đó, ngân hàng cũng triển khai các gói tín dụng ưu đãi riêng, như lãi suất khoảng 6,2%/năm trong 3 tháng đầu hoặc khoảng 7,5%/năm cho các kỳ hạn dài hơn, được thiết kế linh hoạt theo dòng tiền của từng doanh nghiệp.
“Ngân hàng cũng không áp dụng lãi suất cứng nhắc mà xây dựng chi phí vay dựa trên tổng thể quan hệ với doanh nghiệp, đồng thời giảm mạnh phí dịch vụ, đơn giản hóa thủ tục để hỗ trợ cho doanh nghiệp tiếp cận nguồn vốn tốt nhất”, ông Linh cho hay.
Trong khi đó, lãnh đạo Agribank cho biết, hiện ngân hàng vẫn triển khai nhiều chương trình tín dụng ưu đãi quy mô lớn, tổng quy mô các gói lên tới 685.000 tỷ đồng, với mặt bằng lãi suất thấp hơn từ 1-2% so với thông thường.
Nguồn vốn tín dụng ưu đãi vẫn sẽ tiếp tục tập trung vào nông nghiệp, nông thôn, sản xuất - kinh doanh, kinh tế xanh, các động lực tăng trưởng và các chương trình theo chỉ đạo của Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ.
Nhận xét về vấn đề này, ông Nguyễn Minh Tuấn, CEO AFA Capital, cho rằng, dù mặt bằng lãi suất năm 2026 được dự báo cao hơn năm 2025, nhưng nền kinh tế đang bước vào chu kỳ tăng trưởng mới, trong khi mục tiêu lạm phát giai đoạn 2026-2030 vẫn ở mức thấp. Vì vậy, chính sách tiền tệ vẫn tiếp tục theo hướng hỗ trợ tăng trưởng, chưa có dấu hiệu “đảo chiều”.
Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Thanh Hà khẳng định, năm 2026, Ngân hàng Nhà nước dự báo nền kinh tế sẽ còn đối mặt với nhiều khó khăn khi tăng trưởng toàn cầu dự báo chỉ đạt khoảng 3,1%, thấp hơn giai đoạn trước dịch Covid-19.
Mục tiêu xuyên suốt là điều hành lãi suất phù hợp, yêu cầu các ngân hàng tiết giảm chi phí vận hành để tiếp tục hỗ trợ khách hàng vay vốn, đồng thời hướng dòng vốn vào các lĩnh vực ưu tiên và động lực tăng trưởng bền vững.
