Phóng viên Báo SGGP có cuộc trò chuyện với ông Lư Nguyễn Xuân Vũ, Chủ tịch Hội Doanh nhân Sài Gòn TPHCM, xung quanh việc chính sách đi vào hoạt động thực tế DN.
- PHÓNG VIÊN: Thưa ông, cộng đồng DN TPHCM đánh giá mức độ "thẩm thấu" thực tế của Nghị quyết 198 như thế nào?
- Ông LƯ NGUYỄN XUÂN VŨ: Qua thực tiễn hoạt động và trao đổi với cộng đồng Hội viên, tôi nhận thấy DN rất quan tâm và kỳ vọng vào những chính sách mới này. Tuy nhiên, mức độ thẩm thấu vào thực tế vẫn cần thêm thời gian. Điều DN quan tâm nhất hiện nay không chỉ là chính sách quy định được hưởng ưu đãi gì, mà làm thế nào để tiếp cận và thụ hưởng chính sách một cách thuận lợi, minh bạch và nhanh chóng.
Một chính sách dù rất tốt nhưng nếu DN phải mất nhiều thời gian để tìm hiểu, chứng minh điều kiện hoặc thực hiện nhiều thủ tục thì hiệu quả hỗ trợ sẽ bị giảm đi đáng kể. Vì vậy, khâu tổ chức thực thi chính là yếu tố quyết định để Nghị quyết 198 thực sự đi vào đời sống DN.
Một trong những vấn đề DN quan tâm là điều kiện và thủ tục để được hưởng các chính sách hỗ trợ. Chẳng hạn, với các dự án xanh, kinh tế tuần hoàn hay áp dụng ESG (môi trường, xã hội và quản trị DN), xu hướng chuyển đổi là rất rõ và nhiều DN đã chủ động đầu tư. Nhưng với phần lớn DN nhỏ và vừa, việc xây dựng hệ thống tiêu chí, hồ sơ và các chỉ số để chứng minh dự án đáp ứng yêu cầu “xanh” vẫn là một bài toán không đơn giản. DN cần lúc này là một bộ tiêu chí rõ ràng, thống nhất, dễ hiểu và có thể đo lường được.
Đối với việc tiếp cận nhà, đất là tài sản công chưa sử dụng để hỗ trợ DN, đây là một chính sách có ý nghĩa thiết thực, nhất là đối với DN sản xuất. Tuy nhiên, để chính sách thực sự phát huy hiệu quả, DN cần được tiếp cận thông tin một cách minh bạch: nơi nào có mặt bằng, điều kiện ra sao, DN nào thuộc diện được hỗ trợ và quy trình thực hiện như thế nào. Khi thông tin rõ ràng và quy trình thuận lợi, chính sách mới có thể chuyển hóa thành cơ hội đầu tư thực tế.
- Để Nghị quyết 198 thực sự trở thành lợi thế cạnh tranh trực tiếp cho DN, theo ông, TPHCM cần có những đột phá hành chính nào trong thời gian tới?
- Trước hết, tôi cho rằng giá trị của chính sách ưu đãi không nằm ở việc DN được giảm bao nhiêu đồng thuế hay giảm bao nhiêu phần trăm chi phí vốn, quan trọng hơn là nguồn lực giải phóng đó được DN sử dụng như thế nào để tạo ra tăng trưởng mới.
Chẳng hạn, đối với DN sản xuất, nông nghiệp, nếu được hỗ trợ tốt về vốn, thuế và quá trình chuyển đổi xanh, DN có thể đưa nguồn lực này trở lại hoạt động sản xuất - kinh doanh thông qua đầu tư máy móc, công nghệ, vùng nguyên liệu, nâng cao chất lượng sản phẩm, đào tạo nhân lực và mở rộng thị trường.
Như vậy, chính sách ưu đãi không chỉ nhìn ở góc độ hỗ trợ một DN, cần nhìn ở khả năng tạo ra hiệu ứng lan tỏa cho cả chuỗi giá trị. Một DN mạnh lên sẽ kéo theo nhà cung cấp, người lao động, vùng nguyên liệu và các đối tác cùng phát triển. Có như vậy mới biến lợi thế về cơ chế đặc thù thành lợi thế về tốc độ.
Về chính sách đột phá, DN không chỉ cần một chính sách tốt mà đòi hỏi một bộ máy hành chính có khả năng giải quyết công việc nhanh, rõ trách nhiệm và có thể dự đoán được thời gian xử lý. TPHCM cần tiếp tục đẩy mạnh số hóa, liên thông dữ liệu và quy trình xử lý hồ sơ; đồng thời công khai rõ thành phần hồ sơ, tiêu chí, thời hạn giải quyết đối với từng chính sách để DN có thể chủ động thực hiện.
Bên cạnh đó, cần có cơ chế theo dõi và đánh giá thời gian xử lý thực tế, gắn trách nhiệm cụ thể với từng cơ quan, từng khâu và người đứng đầu. Khi một hồ sơ phải bổ sung nhiều lần hoặc kéo dài hơn quy định, DN cần biết nguyên nhân nằm ở đâu và ai chịu trách nhiệm xử lý.
Nghị quyết 198 đặt ra mục tiêu rất cụ thể về giảm thời gian xử lý thủ tục hành chính, chi phí tuân thủ và điều kiện kinh doanh. Như vậy, thước đo cuối cùng không phải là chúng ta ban hành bao nhiêu chính sách, mà là DN cảm nhận được sự thay đổi đó như thế nào trong công việc hàng ngày, hiệu quả sản xuất kinh doanh...
Nếu một DN có thể hoàn thành thủ tục nhanh hơn, tiếp cận vốn thuận lợi hơn, tìm được mặt bằng sản xuất phù hợp hơn và biết rõ mình được hưởng chính sách nào, thì đó chính là cải cách hành chính, là năng lực cạnh tranh và là động lực để DN mạnh dạn đầu tư, mở rộng sản xuất và nuôi dưỡng những khát vọng lớn hơn.
- Xin cảm ơn ông!
